Nagłówki

Interpelacja w sprawie możliwości nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie likwidacji kaucji gwarancyjnej

   Pani Minister! Kaucja gwarancyjna od początku jej obowiązywania, a więc od 1 maja 2004 r. budziła liczne wątpliwości. Instytucja ta miała zapobiegać przypadkom wyłudzania nienależnego VAT i w ten sposób stanowić zabezpieczenie przed nadużyciami w handlu wewnątrzwspólnotowym. Jednak w opinii przedsiębiorców kaucja gwarancyjna nie spełniła swojej roli, co więcej stała się barierą nie do pokonania dla większości przedsiębiorstw podejmujących działalność na rynku wspólnotowym. W obecnym stanie prawnym zgodnie z treścią art. 97 ust. 5 i ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535) kaucję gwarancyjną, w wysokości 250.000 zł, powinny uregulować firmy, które chcą rozpocząć działalność na rynku wspólnotowym, a istnieją krócej niż 12 miesięcy - licząc do dnia zarejestrowania się jako podatnicy VAT UE, jeśli chcą otrzymać zwrot różnicy podatku VAT w ciągu 60, a nie 180 dni od dnia rozliczenia VAT. W obowiązującym kształcie kaucja gwarancyjna stanowi znaczne obciążenie finansowe dla nowo powstałych firm. Znajdują się one w dużo gorszej sytuacji niż przedsiębiorstwa, które prowadzą działalność od dłuższego czasu, co narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Prowadzi też do naruszenia zasady konkurencji i neutralności VAT. Prowadzi to do sytuacji, w której ˝młode˝ podmioty gospodarcze rozpoczynające działalność na rynku wspólnotowym obarczane są dodatkowymi kosztami, a powinny być raczej zachęcane do tego typu działalności preferencyjnymi regułami. Ponadto Europejski Trybunał Sprawiedliwości wielokrotnie podkreślał w swoich orzeczeniach, że status podatnika i pełne prawo do odliczania i zwrotu podatku nabywa się z chwilą rozpoczęcia działalności gospodarczej, przez którą rozumie się również rozpoczęcie inwestycji związanych z tą działalnością (wyrok w sprawie państwa Rompelman C-268/83, wyrok w sprawie Gabalfrisa C-110/98).    W następstwie wejścia Polski do Unii Europejskiej nasz kraj jest obowiązany przestrzegać prawa wspólnotowego i dostosować krajowy porządek prawny do standardów unijnych. Natomiast istnieją wątpliwości co do zgodności regulacji ustanawiających kaucję gwarancyjną z zasadami prawa wspólnotowego. Przepisy wspólnotowe wprowadzają generalny zakaz stosowania ograniczeń celnych finansowych czy fiskalnych mogących zakłócać funkcjonowanie rynku wspólnotowego. Powstaje podejrzenie, że kaucja gwarancyjna jest sprzeczna z art. 24 i 29 traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Co więcej, kaucja ta narusza także fundamentalną dla Unii Europejskiej zasadę współmierności. Niezgodność polskich regulacji ze standardami wspólnotowymi jest poważnym argumentem przemawiającym za usunięciem instytucji kaucji gwarancyjnej z polskiej ustawy o podatku od towarów i usług.    Z uwagi na powyższe pragnę zadać pani następujące pytania, na które oczekuję odpowiedzi:    1. Czy w sytuacji, gdy praktyka wykazała, iż kaucja gwarancyjna nie spełnia zamierzonej funkcji, a wręcz stanowi poważną barierę dla podjęcia działalności na rynku wspólnotowym, jest zasadne dalsze jej stosowanie?    2. Czy w najbliższym czasie planowana jest nowelizacja ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, a jeśli tak, to czy obejmie ona likwidację kaucji gwarancyjnej?    3. Czy warto narażać Polskę na sankcje ze strony organów wspólnotowych, zachowując przepisy dotyczące kaucji gwarancyjnej, które budzą wątpliwości w aspekcie zgodności z prawem wspólnotowym?    Z poważaniem    Poseł Adam Ołdakowski    Bartoszyce, dnia 11 stycznia 2006 r.