Odpowiedź na interpelację w sprawie stosowania przepisów o ochronie informacji niejawnych wobec dyrektorów szkół
Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację nr 5908 posła na Sejm RP pana Jerzego Zająca w sprawie stosowania przepisów o ochronie informacji niejawnych wobec dyrektorów szkół uprzejmie przedstawiam następujące stanowisko. W myśl art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (DzU nr 11, poz. 95, z późn. zm.) kierownik jednostki organizacyjnej określi, z zastrzeżeniem ust. 2, stanowiska lub rodzaje prac zleconych, z którymi może łączyć się dostęp do informacji niejawnych, odrębnie dla każdej klauzuli tajności. Zakresem podmiotowym ww. ustawy zostały objęte organy wskazane w art. 1 ust. 2. Są to w szczególności organy władzy publicznej, w tym organy administracji rządowej, organy jednostek samorządu terytorialnego oraz państwowe osoby prawne i inne niż wymienione powyżej państwowe jednostki organizacyjne. Interpretacja zacytowanych przepisów zdaje się uzasadniać twierdzenie, iż przepisy ustawy o ochronie informacji niejawnych nie mają zastosowania do dyrektorów szkół ponadpodstawowych podległych staroście powiatowemu (zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - DzU nr 133, poz. 872, z późn. zm. - z dniem 1 stycznia 1999 r. powiaty przejęły publiczne szkoły podstawowe specjalne, szkoły ponadpodstawowe, szkoły sportowe i mistrzostwa sportowego oraz placówki wymienione w art. 2 pkt 3-5 i 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - DzU z 1996 r. nr 67, poz. 329, z późn. zm.). Wydaje się, iż starosta powiatowy nie jest uprawniony do wskazania, na podstawie art. 26 ust. 1 analizowanej ustawy, stanowiska dyrektora szkoły jako stanowiska, z którym może łączyć się dostęp do informacji niejawnych, a tym samym nie może uzależniać dopuszczenia określonej osoby do sprawowania stanowiska dyrektora szkoły od przeprowadzenia w stosunku do niej postępowania sprawdzającego. Przedstawioną powyżej konkluzję uzasadnia nieuwzględnienie stanowiska dyrektora szkoły publicznej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 lutego 1999 r. w sprawie stanowisk i rodzaju prac zleconych w organach administracji rządowej, których wykonywanie może łączyć się z dostępem do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę państwową (DzU nr 18, poz. 155). Należy zauważyć, iż problematykę powołania dyrektora oraz nadzoru nad pełnieniem przez niego stanowiska reguluje ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Stosownie do art. 38 powołanej ustawy organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce, odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w razie: 1) złożenia przez nauczyciela rezygnacji, za trzymiesięcznym wypowiedzeniem, 2) ustalenia przez organ prowadzący negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli, bez wypowiedzenia. Natomiast organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko dyrektora, w przypadkach szczególnie uzasadnionych może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia (art. 38 pkt 2 ustawy). Regulacja ta przemawia za zasadnością stanowiska, iż odwołanie ze stanowiska dyrektora następuje przy zaistnieniu przesłanek prawnych warunkujących rozwiązanie w tym trybie stosunku pracy. W polskim systemie prawnym brak jest instytucji ˝zmuszania do rezygnacji z funkcji˝. Niemniej rezygnacja z pełnienia funkcji jest możliwa w przypadku samodzielnej decyzji pełniącego stanowisko o rozwiązaniu stosunku pracy za wypowiedzeniem. Ustosunkowując się do ostatniego pytania pana posła Jerzego Zająca, należy zauważyć, iż ustawa o ochronie informacji niejawnych chroni ujmowane w ankiecie bezpieczeństwa osobowego informacje poprzez nadanie jej klauzuli ˝poufne po wypełnieniu˝, określenie zasad przechowywania ankiet przez pełnomocnika ochrony oraz przypadków ich udostępniania zgodnie z dyspozycją art. 42 ust. 3 ustawy. Jednocześnie należy pamiętać o prawnej ochronie informacji niejawnych przed ich nieuprawnionym ujawnieniem lub wykorzystaniem przez osobę, która zapoznała się z taką informacją w związku z pełnioną funkcją, wykonywaną pracą, działalnością publiczną, społeczną, gospodarczą lub naukową - art. 265 (dot. tajemnicy państwowej) i art. 266 (dot. tajemnicy służbowej) ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (DzU nr 88, poz. 553, z późn. zm.). Z poważaniem Minister Marek Biernacki Warszawa, dnia 10 kwietnia 2001 r.
Źródło: